{"id":31259,"date":"2023-08-03T09:34:39","date_gmt":"2023-08-03T07:34:39","guid":{"rendered":"https:\/\/capitularia.uni-koeln.de\/mss\/darmstadt-hlhb-231\/"},"modified":"2026-04-17T02:43:36","modified_gmt":"2026-04-17T00:43:36","slug":"darmstadt-hlhb-231","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/capitularia.uni-koeln.de\/en\/mss\/darmstadt-hlhb-231\/","title":{"rendered":"Darmstadt, Universit\u00e4ts- und Landesbibliothek, 231"},"content":{"rendered":"<div class=\"xsl-output\">\n<div class=\"tei-TEI mss-header-xsl transkription-header\">\n<div class=\"tei-fileDesc\">\n<h4 id=\"description\" class=\"tei-titleStmt\">Manuscript description according to Mordek<\/h4>\n<div class=\"tei-msDesc\">\n<div id=\"identification\">\n<div class=\"tei-msIdentifier\">\n<h5>Repository<\/h5>\n<p>Darmstadt<br \/>Universit\u00e4ts- und Landesbibliothek<br \/> 231<\/p>\n<div>\n<div class=\"tei-altIdentifier\"><u>Siglum<\/u> <span class=\"italic\">Da<\/span><\/div>\n<\/p><\/div>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"tei-facsimile\">Digital image available at<br \/>\n               <a class=\"external\" href=\"http:\/\/tudigit.ulb.tu-darmstadt.de\/show\/Hs-231\" title=\"Universit\u00e4ts- und Landesbibliothek Darmstadt\" target=\"_blank\">ULB Darmstadt<\/a>\n               <\/div>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"page-break\"><\/div>\n<div class=\"tei-history\">\n<h5 id=\"_origin\">Origin and history<\/h5>\n<div class=\"tei-origin\">\n<h6>Origin:<\/h6>\n<p>\n                  15. Jh., 1. H\u00e4lfte;<br \/>\n                  wohl<br \/>\n                  Niederrhein<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"tei-provenance\">\n<h6>Provenance:<\/h6>\n<p>\n                  <span class=\"tei-hi rend-italic\">Jo. Grust<\/span> (auf dem Vorsatzblatt 1r oben; 15. Jh.).<br \/>\n                  Laut Baron von H\u00fcpsch, dem Landgraf Ludwig X. von Hessen-Darmstadt 1803 die<br \/>\n                  Hs. mit zahlreichen anderen abkaufte, aus dem K\u00f6lner Dominikanerkloster<br \/>\n                  (vgl. H\u00fcpschs Handschriftenverzeichnis in Cod. Darmstadt 3516, fol. 27v, zu<br \/>\n                  Cod. 8: \u201ees ist dieses Mspt. in dem Archiv der hiesigen P. p. Dominikaner<br \/>\n                  vorgefunden worden&#8230;\u201c; der weitere Hinweis: \u201eDieses Mspt. soll die<br \/>\n                  Original-Handschrift des Gelehrten P. Oliverius Dominicaners sein, welcher<br \/>\n                  hier in K\u00f6lln im Dominikanerkloster gelebt hat\u201c, kann freilich schon aus<br \/>\n                  zeitlichen Gr\u00fcnden nicht stimmen [Oliver von Paderborn (\u2020 1227) war selbst<br \/>\n                  kein Dominikaner], l\u00e4\u00dft sich aber aus dem Inhalt des Codex erkl\u00e4ren, der mit<br \/>\n                  der <span class=\"tei-hi rend-italic\">Cronica brevis magistri oliveri de terra<br \/>\n                     sancta<\/span>&#8230; einsetzt). Alte Signaturen: I (oder B?) 496<br \/>\n                  (auf R\u00fcckenschild);  8 der Sammlung H\u00fcpsch (Etikett auf dem<br \/>\n                  Vorderdeckel); Nr. 231-234 der Darmst\u00e4dter Hofbibliothek.<\/p>\n<\/p><\/div>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"page-break\"><\/div>\n<div class=\"tei-physDesc\">\n<h5 id=\"_description\">Physical description<\/h5>\n<table class=\"tei-physDesc-table\">\n<tbody>\n<tr>\n<th class=\"value\">Material:<\/th>\n<td class=\"text\">\n                        Papier (Wasserzeichen Briquet Nr.<br \/>\n                        11719)<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<th class=\"value\">Number:<\/th>\n<td class=\"text\">138 foll. (gez\u00e4hlt 2-139; 1 und 140 alte Pergamentschutzbl\u00e4tter)<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<th class=\"value\">Size:<\/th>\n<td class=\"text\">295 \u00d7 215 mm<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<th class=\"value\">Body text:<\/th>\n<td class=\"text\">200-205 \u00d7 120 mm<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<th class=\"value\">Quires:<\/th>\n<td class=\"text\">\n<div>3 VI<span class=\"tei-hi rend-super\">37<\/span> + V<span class=\"tei-hi rend-super\">47<\/span><br \/>\n                           + 3 VI<span class=\"tei-hi rend-super\">83<\/span> + (VI+I)<span class=\"tei-hi rend-super\">97<\/span> + V<span class=\"tei-hi rend-super\">107<\/span> + IV<span class=\"tei-hi rend-super\">115<\/span> + 2 VI<span class=\"tei-hi rend-super\">139<\/span>\n                           <\/div>\n<div>Reklamanten am Ende der Lagen<\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<th class=\"value\">Lines:<\/th>\n<td class=\"text\">34-38<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<th class=\"value\">Columns:<\/th>\n<td class=\"text\">1<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<th class=\"value\">Scribe(s):<\/th>\n<td class=\"text\">\n                        Notula von einer Hand (auch marginale Scholien), mit etwas j\u00fcngeren<br \/>\n                        Korrekturen und Erg\u00e4nzungen\n                        <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<th class=\"value\">Decoration:<\/th>\n<td class=\"text\">\n<p>dunkelrote Initialen und Zierbuchstaben; Figurenskizzen auf den Spiegeln und<br \/>\n                           dem hinteren Schutzblatt<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<th class=\"value\">Binding:<\/th>\n<td class=\"text\">\n<p>Brauner Ledereinband um Holz mit Schlie\u00dfenresten. Inhaltsverzeichnisse<br \/>\n                           des 15. Jh. auf dem Vorderspiegel und auf z. T. stark zerst\u00f6rten<br \/>\n                           Pergamentzetteln, die am Vorder- und R\u00fcckendeckel aufgeklebt sind.<br \/>\n                           R\u00fcckenetikett des 18. Jh. (besch\u00e4digt): <span class=\"tei-hi rend-italic\"><br \/>\n                              &lt;Cro&gt;nica bre&lt;vis ma&gt;gistri Olive&lt;ri&gt;<\/span>.<\/p>\n<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table><\/div>\n<div class=\"page-break\"><\/div>\n<div class=\"tei-msContents\">\n<h5 id=\"_content\">Contents<\/h5>\n<div class=\"tei-summary\">\n<h6>Note:<\/h6>\n<p>Die von Boretius nicht ber\u00fccksichtigte Hs. enth\u00e4lt ab fol. 98 die Gesta<br \/>\n                  Karoli Magni imperatoris Dietrichs von Nieheim (\u2020 1418) (davor, wohl von<br \/>\n                  demselben Autor gesammelt, Quellen zum Hl. Land, zu den Kreuzz\u00fcgen u. \u00e4.,<br \/>\n                  vgl. im einzelnen Kr\u00fcger, S. 202 ff.). Dietrich, der die Divisio Regnorum<br \/>\n                  als Gegenst\u00fcck zur Konstantinischen Schenkung zitiert, fand die (seinen<br \/>\n                  Ausf\u00fchrungen zufolge karolingische) Vorlage in Corvey.<\/p>\n<\/p><\/div>\n<ul class=\"bare\">\n<li class=\"tei-msItem\">\n<p>\n                     <span class=\"rend-semibold\">111r<\/span><br \/> (nach vier freien Zeilen) Einleitung des Dietrich von<br \/>\n                     Nieheim zur Divisio regnorum (am Rand: <span class=\"tei-hi rend-italic\">Testamentum<br \/>\n                        Karoli<\/span>): <span class=\"tei-hi rend-italic\">&#8230;Ecce testamentum ipsius<\/span> (= <span class=\"tei-hi rend-italic\">Karoli magni<\/span>) <span class=\"tei-hi rend-italic\">in extremis per eum<br \/>\n                        conditum in antiquissimis libris regalis monasterii Corbiensis ordinis<br \/>\n                        sancti Benedicti Pade&lt;r&gt;burnensis diocesis per quendam sanctum<br \/>\n                        virum, primum scilicet Abbatem dicti monasterii conscriptum, quod alias<br \/>\n                        ibidem in dicto monasterio existens extraxi tamquam quoddam insigne<br \/>\n                        locale et dignum memorie commendandum, quod de verbo ad verbum inferius<br \/>\n                        denotatur &#8230;;<\/span> danach u. a. nochmals Hinweis auf den <span class=\"tei-hi rend-italic\">primus Abbas<\/span> mit namentlicher Spezifizierung am Rand:<br \/>\n                     <span class=\"tei-hi rend-italic\">Warinus nuncupatus<\/span> (826-856; erster Abt von Corvey<br \/>\n                     war freilich Adalhard [\u2020 826], der mehr als Warin den weiteren Ausf\u00fchrungen<br \/>\n                     entspr\u00e4che). Am Schlu\u00df Dietrichs Signatur: <span class=\"tei-hi rend-italic\">Hec T.<br \/>\n                        Verdensis Electus<\/span> (ed. Kr\u00fcger, S. 213 f.; MGH Staatsschriften des<br \/>\n                     sp\u00e4teren Mittelalters 5, 2, S. 295 f.). <\/p>\n<\/li>\n<li class=\"tei-msItem\">\n<p>\n                     <span class=\"rend-semibold\">111v-113r<\/span><br \/> (nach sechs freien Zeilen) <span class=\"tei-hi rend-italic\">Primus<br \/>\n                        &#8211; Quintusdecimus &#8211; <\/span><br \/>\n                     <span class=\"rend-semibold\" title=\"BK\u00a045\">Divisio regnorum<\/span> (a. 806), ohne Schlu\u00dfsatz<br \/>\n                     von c. 9, c. 19 bis <span class=\"tei-hi rend-italic\">custodire: In nomine patris et filij<br \/>\n                        et spiritus sancti amen. Imperator Cesar Karolus Rex Francorum &#8211;<br \/>\n                        constitute sunt. Sicut vobis omnibus notum et neminem &#8211; a suis populis<br \/>\n                        exhibetur;<\/span> die Z\u00e4hlung setzt, durchaus sinnvoll, erst ab c. 6 ein;<br \/>\n                     Textverlust gegen Ende von c. 3 (MGH Capit. 1, Nr. 45, S. 126 Z. 32 mit<br \/>\n                     Variante a in Z. 38-41, S. 126 Z. 36 &#8211; S. 128 Z. 40, S. 128 Z. 42 &#8211; S. 130<br \/>\n                     Z. 8 und Z. 10-15, dazu MGH Capit. 2, S. 538; MGH Staatsschriften des<br \/>\n                     sp\u00e4teren Mittelalters 5, 2, S. 296-300). <\/p>\n<\/li>\n<\/ul><\/div>\n<div class=\"page-break\"><\/div>\n<div class=\"tei-listBibl tei-listBibl-not-type\">\n<h5 id=\"_bibliography\">Bibliography<\/h5>\n<div class=\"tei-listBibl tei-listBibl-lit\">\n<h6>References:<\/h6>\n<ul>\n<li class=\"tei-bibl\">Ph. A. F. Walther, Neue Beitr\u00e4ge zur n\u00e4heren Kenntniss der<br \/>\n                     Grossherzoglichen Hofbibliothek in Darmstadt (Darmstadt 1871) S. 98 Nr.<br \/>\n                     20<\/li>\n<li class=\"tei-bibl\">F. W. E. Roth, Mittheilungen aus mittellateinischen Handschriften der<br \/>\n                     Hofbibliothek zu Darmstadt, in: Romanische Forschungen 6 (1891) S. 242 f.<br \/>\n                     Nr. 231-234<\/li>\n<li class=\"tei-bibl\">S. Kr\u00fcger, Die Darmst\u00e4dter Handschrift des Dietrich von Nieheim, in:<br \/>\n                     DA 12 (1956) S. 200-220, besonders S. 200 f., 214<\/li>\n<li class=\"tei-bibl\"><a class=\"internal bib\" href=\"\/resources\/biblio\/#Schlesinger_1963\" title=\"&#091;:de&#093;Zum bibliographischen Eintrag&#091;:en&#093;To the bibliographic entry&#091;:&#093;\"> Schlesinger 1963, S. 197-200<\/a><\/li>\n<li class=\"tei-bibl\"><a class=\"internal bib\" href=\"\/resources\/biblio\/#Classen_1972\" title=\"&#091;:de&#093;Zum bibliographischen Eintrag&#091;:en&#093;To the bibliographic entry&#091;:&#093;\"> Classen 1972, S. 121 Anm. 59 bzw. S. 217 Anm.<br \/>\n                        59<\/a><\/li>\n<li class=\"tei-bibl\">K. Colberg &#8211; J. <span class=\"tei-hi rend-smallcaps\">Leuschner<\/span> (Ed.), Dietrich<br \/>\n                     von Nieheim, Historie de gestis Romanorum principum. Cronica. Gesta<br \/>\n                     Karoli Magni imperatoris (MGH Staatsschriften des sp\u00e4teren Mittelalters,<br \/>\n                     5, 2, Stuttgart 1980) S. XXXII f.<\/li>\n<\/ul><\/div>\n<div class=\"tei-listBibl tei-listBibl-cat\">\n<h6>Catalogues:<\/h6>\n<ul>\n<li class=\"tei-bibl\">Maschinenschriftliche Beschreibung von H. Knaus <\/li>\n<\/ul><\/div>\n<div class=\"tei-listBibl tei-listBibl-cap\">\n<h6>Project-specific references:<\/h6>\n<ul>\n<li class=\"tei-bibl\"><a class=\"internal bib\" href=\"\/resources\/biblio\/#Mordek_1995\" title=\"&#091;:de&#093;Zum bibliographischen Eintrag&#091;:en&#093;To the bibliographic entry&#091;:&#093;\">Mordek 1995, S. 118-120<\/a><\/li>\n<li class=\"tei-bibl\"><a class=\"internal bib\" href=\"\/resources\/biblio\/#Tischler_2008\" title=\"&#091;:de&#093;Zum bibliographischen Eintrag&#091;:en&#093;To the bibliographic entry&#091;:&#093;\">Tischler 2008, S. 240-241<\/a><\/li>\n<\/ul><\/div>\n<\/p><\/div>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"footnotes-wrapper\"><\/div>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"page-break\"><\/div>\n<\/p><\/div>\n<\/div>\n<p><br \/>\n<\/p>\n<div class=\"xsl-output\">\n<div class=\"tei-TEI mss-transcript-xsl transkription-body\">\n<div class=\"tei-text\">\n<h4 id=\"transcription\">Transcription<\/h4>\n<div class=\"tei-front\">\n<h5 id=\"editorial-preface\" data-cap-dyn-menu-caption=\"&#091;:de&#093;Editorische Vorbemerkung&#091;:en&#093;Editorial Preface&#091;:&#093;\">\n        Editorial Preface to the Transcription<br \/>\n      <\/h5>\n<div class=\"italic tei-encodingDesc\">\n<p class=\"tei-p\">Transkriptionsvorlage: Ein sehr gutes s\/w-Digitalisat, online bei der Universit\u00e4ts- und<br \/>\n            Landesbibliothek Darmstadt.<\/p>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"tei-front-div\">\n<h6>       Schreiber<\/h6>\n<p class=\"tei-p\">Eine saubere gotische Kursive des 15. Jhs.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"tei-front-div\">\n<h6>Abk\u00fcrzungen<\/h6>\n<p class=\"tei-p\">Gek\u00fcrzte W\u00f6rter, die ein nicht ausgeschriebenes -ti- enthalten (wie z.B. in<br \/>\n                  <span class=\"tei-mentioned\">clementia<\/span> oder <span class=\"tei-mentioned\">gratia<\/span>), wurden nach<br \/>\n               der Gewohnheit der Zeit als -ci- transkribiert und in den Anmerkungen kenntlich<br \/>\n               gemacht.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"tei-front-div\">\n<h6>    Gliederungsmerkmale<\/h6>\n<p class=\"tei-p\">BK 45 (fol. 111v-113r) beginnt auf einer neuen Seite, auf der die<br \/>\n               ersten sechs Zeilen ausgespart wurden. Die Kapitel 1-5 bei BK bilden in dieser<br \/>\n               Version eine Einheit mit dem Prolog. Die Z\u00e4hlung beginnt erst ab c. 6 auf dem Rand in<br \/>\n               ausgeschriebenen Ordinalzahlen <span class=\"tei-mentioned\">Primus<\/span>,<br \/>\n                  <span class=\"tei-mentioned\">Secundus<\/span>, etc. bis <span class=\"tei-mentioned\">Quintusdecimus<\/span><br \/>\n               (=c. 20 bei BK). Die Kapitel beginnen jeweils mit einer Absatzmarke und einem<br \/>\n               Majuskelbuchstaben. Die Intitulatio entspricht den Codd. <a class=\"internal\" href=\"\/mss\/gotha-flb-memb-ii-189\" title=\"&#091;:de&#093;Zur Handschrift&#091;:en&#093;To the manuscript&#091;:&#093;\">Gotha, Forschungsbibliothek, Memb. II<br \/>\n                  189<\/a> und Vatikan, Biblioteca Apostolica Vaticana, Vat. Lat. 3922. Eine<br \/>\n               Textverwirrung enth\u00e4lt BK 45 c. 3 gegen Ende; in c. 9 fehlt der letzte Satz und in c.<br \/>\n               19 die letzten drei W\u00f6rter <span class=\"tei-mentioned\">et conservare praecipimus<\/span>.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<div id=\"inhaltsverzeichnis\" style=\"display: none\"><a data-level=\"5\" href=\"#start-of-text\"><br \/>\n          Contents (Rubrics)<br \/>\n        <\/a><\/p>\n<ul>\n<li class=\"toc\"><a href=\"#darmstadt-hlhb-231-111v-1\" data-level=\"6\"><br \/>\n                  [Liste ohne Rubrik]<\/a><\/p>\n<ul>\n<li class=\"toc\"><a href=\"#darmstadt-hlhb-231-111v-1\" data-level=\"7\"><br \/>\n                        (IN nomine patris<br \/>\n                        et filii et &#8230;)<\/a><\/li>\n<li class=\"toc\"><a href=\"#darmstadt-hlhb-231-112v-1\" data-level=\"7\"><br \/>\n                        Primus<\/a><\/li>\n<li class=\"toc\"><a href=\"#darmstadt-hlhb-231-112v-3\" data-level=\"7\"><br \/>\n                        Secundus<\/a><\/li>\n<li class=\"toc\"><a href=\"#darmstadt-hlhb-231-112v-5\" data-level=\"7\"><br \/>\n                        Tercius<\/a><\/li>\n<li class=\"toc\"><a href=\"#darmstadt-hlhb-231-112v-7\" data-level=\"7\"><br \/>\n                        Quartus<\/a><\/li>\n<li class=\"toc\"><a href=\"#darmstadt-hlhb-231-112v-9\" data-level=\"7\"><br \/>\n                        Quintus<\/a><\/li>\n<li class=\"toc\"><a href=\"#darmstadt-hlhb-231-112v-11\" data-level=\"7\"><br \/>\n                        Sextus<\/a><\/li>\n<li class=\"toc\"><a href=\"#darmstadt-hlhb-231-112v-13\" data-level=\"7\"><br \/>\n                        Septimus<\/a><\/li>\n<li class=\"toc\"><a href=\"#darmstadt-hlhb-231-112v-15\" data-level=\"7\"><br \/>\n                        Octauus<\/a><\/li>\n<li class=\"toc\"><a href=\"#darmstadt-hlhb-231-112v-17\" data-level=\"7\"><br \/>\n                        Nonus<\/a><\/li>\n<li class=\"toc\"><a href=\"#darmstadt-hlhb-231-113r-1\" data-level=\"7\"><br \/>\n                        Decimus<\/a><\/li>\n<li class=\"toc\"><a href=\"#darmstadt-hlhb-231-113r-3\" data-level=\"7\"><br \/>\n                        Vndecimus<\/a><\/li>\n<li class=\"toc\"><a href=\"#darmstadt-hlhb-231-113r-5\" data-level=\"7\"><br \/>\n                        Duodecimus<\/a><\/li>\n<li class=\"toc\"><a href=\"#darmstadt-hlhb-231-113r-7\" data-level=\"7\"><br \/>\n                        Tredecimus<\/a><\/li>\n<li class=\"toc\"><a href=\"#darmstadt-hlhb-231-113r-9\" data-level=\"7\"><br \/>\n                        Quartusdecimus<\/a><\/li>\n<li class=\"toc\"><a href=\"#darmstadt-hlhb-231-113r-11\" data-level=\"7\"><br \/>\n                        Quintusdecimus<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<\/ul>\n<p>         <a data-level=\"5\" href=\"#start-of-text\"><br \/>\n          Contents (BK-Nos.)<br \/>\n        <\/a><\/div>\n<div class=\"page-break\"><\/div>\n<div class=\"tei-body\" id=\"start-of-text\" data-shortcuts=\"1\">\n<p>          <span class=\"tei-cb\"><\/span><span class=\"folio\" data-shortcuts=\"0\">[fol.\u00a0111v]<\/span><br \/>\n          <span class=\"tei-lb\"><\/span><span class=\"line-number\" data-shortcuts=\"0\">[7]<\/span><\/p>\n<p>         <a id=\"BK_45\" class=\"milestone milestone-capitular\"><\/a><a id=\"x-menu-d4e680\" class=\"milestone\" data-shortcuts=\"0\" data-level=\"6\" data-cap-dyn-menu-caption=\"BK\u00a045\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\">\n<div class=\"corresp\">[BK\u00a045\u00a0Prolog BK\u00a045\u00a0c.\u00a01 BK\u00a045\u00a0c.\u00a02 BK\u00a045\u00a0c.\u00a03 BK\u00a045\u00a0c.\u00a04 BK\u00a045\u00a0c.\u00a05]<\/div>\n<\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-111v-1\">\n            <a id=\"BK_45_prolog\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><a id=\"x-menu-d4e684\" class=\"milestone milestone-chapter\" data-shortcuts=\"0\" data-fold-menu-entry=\"1\" data-level=\"7\" data-cap-dyn-menu-caption=\"BK\u00a045\u00a0Prolog\"><\/a><span class=\"initial-word-wrapper\"><span class=\"initial\" title=\"Initiale\">I<\/span>N<\/span> nomine patris et filii et spiritus sancti amen <span class=\"initial-word-wrapper\"><span class=\"initial\" title=\"Initiale\">I<\/span>mperator<\/span> Cesar Karolus Rex Francorum  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span><br \/>\n               inuictissimus et Romani Rector Imperii pius felix victor ac triumphator semper<br \/>\n               Augustus<br \/>\n             <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> omnibus fidelibus sancte dei ecclesie et cuncto populo catholico<br \/>\n               presenti et futuro gencium ac nacionum  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> que sub Imperio et<br \/>\n            regimine eius constitute sunt Sicut vobis omnibus notum et neminem  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> vestrum latere<br \/>\n            credimus quomodo nos diuina clemencia cuius nutu ad occasum tendencia<br \/>\n            secula  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> per successiones generancium reparantur Tres nobis dando filios magno<br \/>\n            miseracionis  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> ac benedictionis sue dotauit munere quia per eos secundum vota nostra<br \/>\n            et spem nostram  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> de regno confirmauit et curam obliuioni obnoxie posteritatis<br \/>\n            leuiorem fecit Ita  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> et hoc notum vobis fieri volumus quod eosdem per dei<br \/>\n               graciam filios nostros regni nobis  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> a deo concessi donec in<br \/>\n            corpore sumus consortes habere et post nostrum ab hac mortalitate  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> discessum\u00a0\/<br \/>\n               <span class=\"tei-mod\" data-note-id=\"d2e722\">h<\/span>uius<a class=\"annotation-ref ssdone tei-mod relocated\" id=\"d2e722-ref\" href=\"#d2e722-content\" data-shortcuts=\"0\"><span class=\"print-only footnote-number-ref\">1<\/span><span class=\"screen-only footnote-siglum\">*<\/span><\/a> a deo conseruati et conseruandi regni uel Imperii nostri heredes<br \/>\n            relinquere  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> si sic diuina maiestas annuerit optamus non ut confuse atque inordinate<br \/>\n            aut sub  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> tocius regni denominacione iurgii uel litis controuersiam eis relinquamus\u00a0\/ sed trina  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> participacione totum corpus regni diuidentes quam quisque illorum<br \/>\n            tueri et regere debeat  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> porcionem describere et designare volumus\u00a0\/ Eo videlicet<br \/>\n            modo ut quisquis sua porcione  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> contentus iuxta ordinacionem nostram et fines regni<br \/>\n            sui qui ad alienas extenduntur  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> cum dei adiutorio nitatur defendere et pacem atque<br \/>\n            caritatem cum fratre custodire\u00a0\/<br \/>\n            <a id=\"BK_45_1\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><a id=\"x-menu-d4e745\" class=\"milestone milestone-chapter\" data-shortcuts=\"0\" data-fold-menu-entry=\"1\" data-level=\"7\" data-cap-dyn-menu-caption=\"BK\u00a045\u00a0c.\u00a01\"><\/a>Diui<span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span>siones vero a deo conseruati et conseruandi Imperii uel regni nostri<br \/>\n            tales facere placuit ut  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span><br \/>\n            Aquitaniam totam et Gasconiam excepto pago turonico et quidquid inde ad occi<span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span>dentem et hyspaniam respicit et de Ciuitate<span class=\"tei-del\" data-note-id=\"d2e761\"><\/span><a class=\"annotation-ref ssdone tei-del relocated\" id=\"d2e761-ref\" href=\"#d2e761-content\" data-shortcuts=\"0\"><span class=\"print-only footnote-number-ref\">2<\/span><span class=\"screen-only footnote-siglum\">*<\/span><\/a><br \/>\n            ver<span class=\"tei-unclear\">[ius]<\/span> que est sita super  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span><br \/>\n            fluuium ligerem cum ipso pago nivernense<br \/>\n            pagum <span class=\"tei-choice\">Avellensem<\/span><span class=\"tei-choice\" data-note-id=\"d2e778\"><\/span><a class=\"annotation-ref ssdone tei-choice relocated\" id=\"d2e778-ref\" href=\"#d2e778-content\" data-shortcuts=\"0\"><span class=\"print-only footnote-number-ref\">3<\/span><span class=\"screen-only footnote-siglum\">*<\/span><\/a><br \/>\n             atque Alsensem<br \/>\n             <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span><br \/>\n            Casbillonensem<br \/>\n            Matisconensem<br \/>\n            <span class=\"tei-choice\">Lugdunensem<\/span><span class=\"tei-choice\" data-note-id=\"d2e795\"><\/span><a class=\"annotation-ref ssdone tei-choice relocated\" id=\"d2e795-ref\" href=\"#d2e795-content\" data-shortcuts=\"0\"><span class=\"print-only footnote-number-ref\">4<\/span><span class=\"screen-only footnote-siglum\">*<\/span><\/a><br \/>\n            Saboiam<br \/>\n            Moriennam<br \/>\n            Tarentasiam<br \/>\n             <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span><br \/>\n            Montem Ciuisium<br \/>\n            vallem Segusianam vsque ad clusas et inde per terminos Ytalicorum  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> moncium vsque ad mare\u00a0\u00b7 hos pagos cum suis<br \/>\n            Ciuitatibus et quidquid ab eis contra  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> meridiem et occidentem vsque ad mare uel<br \/>\n            vsque ad hyspanias continetur hoc est  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> illam portionem Burgundie et prouinciam ac Septimaniam uel Gothiam\u00a0\/  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span><br \/>\n            Ludowico dilecto filio nostro consignauimus\u00a0\/<br \/>\n            <a id=\"BK_45_2\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><a id=\"x-menu-d4e872\" class=\"milestone milestone-chapter\" data-shortcuts=\"0\" data-fold-menu-entry=\"1\" data-level=\"7\" data-cap-dyn-menu-caption=\"BK\u00a045\u00a0c.\u00a02\"><\/a><br \/>\n            Italiam vero que et Longobardia dicitur<br \/>\n             <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> et Bauariam sicut Tassilo tenuit<br \/>\n            exceptis duabus <span class=\"tei-choice\">villis<\/span><span class=\"tei-choice\" data-note-id=\"d2e867\"><\/span><a class=\"annotation-ref ssdone tei-choice relocated\" id=\"d2e867-ref\" href=\"#d2e867-content\" data-shortcuts=\"0\"><span class=\"print-only footnote-number-ref\">5<\/span><span class=\"screen-only footnote-siglum\">*<\/span><\/a> quarum nomina sunt  <span class=\"tei-cb\"><\/span><span class=\"folio\" data-shortcuts=\"0\">[fol.\u00a0112r]<\/span><br \/>\n            in Goltenstat et luttrahafen quas nos<br \/>\n            quondam Tassaloni beneficiauimus et  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> pertinent ad pagum qui<br \/>\n            dicitur Northagaio et de Alamania partem<br \/>\n            quam in  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span><br \/>\n            australi ripa Danubii fluminis est et de ipso<br \/>\n               fonte Danubii currente limite vsque  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span><br \/>\n            ad Renum fluuium in confinio pagorum<br \/>\n               Chlethgaio in locum qui dicitur hengi et inde  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span><br \/>\n            per Renum fluuium sursum versus vsque Alpes<br \/>\n            Quidquid inter hos terminos fuerit  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> et ad meridiem uel orientem respicit vna cum<br \/>\n               ducatu Curiensi et pago Durgaico<br \/>\n             <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span><br \/>\n            Pippino dilecto filio nostro\u00a0\/<br \/>\n            <a id=\"BK_45_3\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><a id=\"x-menu-d4e963\" class=\"milestone milestone-chapter\" data-shortcuts=\"0\" data-fold-menu-entry=\"1\" data-level=\"7\" data-cap-dyn-menu-caption=\"BK\u00a045\u00a0c.\u00a03\"><\/a><br \/>\n            Quidquid autem de regno nostro extra hos terminos fuerit  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> id est franciam et Burgundiam excepta illa parte quam ludowico dedimus atque  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span><br \/>\n            Alamaniam excepta porcione quam Pippino<br \/>\n            asscripsimus Austriam et Istriam<br \/>\n            Thuringiam<br \/>\n             <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span><br \/>\n            Saxoniam<br \/>\n            frisiam et partem Bauarie que Nortghuo<br \/>\n            dilecto filio nostro karolo<br \/>\n             <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> concessimus Ita ut karolus et ludowicus<br \/>\n            per vallem Angustanam que ad auxilium  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> ferendum fratri suo si<br \/>\n            ita neccessitas extiterit\u00a0\/ karolus per vallem<br \/>\n               Segusianam<br \/>\n            Pippinus<br \/>\n             <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> vero et exitum et ingressum per alpes<br \/>\n            noricas atque Curiam\u00a0\/<br \/>\n            <a id=\"BK_45_4\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><a id=\"x-menu-d4e1050\" class=\"milestone milestone-chapter\" data-shortcuts=\"0\" data-fold-menu-entry=\"1\" data-level=\"7\" data-cap-dyn-menu-caption=\"BK\u00a045\u00a0c.\u00a04\"><\/a> Hec<br \/>\n            autem tali ordine  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> disposuimus ut si karolus qui maior <span class=\"tei-subst\" data-note-id=\"d2e1031\"><span class=\"tei-del\"><\/span><span class=\"tei-add\">natu<\/span><\/span><a class=\"annotation-ref ssdone tei-subst relocated\" id=\"d2e1031-ref\" href=\"#d2e1031-content\" data-shortcuts=\"0\"><span class=\"print-only footnote-number-ref\">6<\/span><span class=\"screen-only footnote-siglum\">*<\/span><\/a> prior quam ceteri fratres sui diem obierit  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> pars regni quam habebat<br \/>\n            diuidatur inter pippinum et ludowicum<br \/>\n            sicut quondam diuisum  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> est inter nos et fratrem nostrum<br \/>\n               karolomannum eo modo ut pippinus illam porcionem  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> ha<span class=\"tei-subst\" data-note-id=\"d2e1055\"><span class=\"tei-del\"><\/span><span class=\"tei-add\">beat<\/span><\/span><a class=\"annotation-ref ssdone tei-subst relocated\" id=\"d2e1055-ref\" href=\"#d2e1055-content\" data-shortcuts=\"0\"><span class=\"print-only footnote-number-ref\">7<\/span><span class=\"screen-only footnote-siglum\">*<\/span><\/a> quam frater noster karolomannus habuit\u00a0\/ Ludowicus vero illam porcionem suscipiat  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> quam nos in illa<br \/>\n            portione suscepimus Si vero karolo et ludowico viuentibus pippinus<br \/>\n             <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> debitum humane sortis compleuerit<br \/>\n            karolus et ludowicus diuidant inter se<br \/>\n            regnum quod  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> ille habuit\u00a0\/ et hec diuisio tali modo fiat ut ab ingressu Italia per Augustam Ciuitatem<br \/>\n             <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span><br \/>\n            Eboeriam<br \/>\n            <span class=\"tei-choice\">vertellam<\/span><span class=\"tei-choice\" data-note-id=\"d2e1103\"><\/span><a class=\"annotation-ref ssdone tei-choice relocated\" id=\"d2e1103-ref\" href=\"#d2e1103-content\" data-shortcuts=\"0\"><span class=\"print-only footnote-number-ref\">8<\/span><span class=\"screen-only footnote-siglum\">*<\/span><\/a><br \/>\n            papiam et inde per padum fluuium termino<br \/>\n            currente vsque ad  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span><br \/>\n            fines Regensium et ipsam Regiam et Ciuitatem Nouam atque Mutinam vsque ad terminos  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span><br \/>\n               sancti petri\u00a0\/ Has Ciuitates cum Suburbanis et<br \/>\n            territoriis suis atque Comitatibus  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> que ad ipsas pertinent et quidquid inde Romam pergenti ad leuam respicit de regno  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> quod pippinus habuit vna cum ducatu Spoletano<br \/>\n            hanc portionem ut diximus  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> accipiat karolus\u00a0\/ Quidquid autem<br \/>\n               predictis Ciuitatibus aut Comitatibus Romam<br \/>\n             <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> eunti ad dexteram iacet de predicto Regno idem portionem que<br \/>\n            remansit de Regno  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span><br \/>\n            transpadam vna cum Tuscano ducatu vsque ad<br \/>\n               mare australe et vsque ad prouinciam<br \/>\n             <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span><br \/>\n            <span class=\"tei-sic\">hoch\u00a0<span data-shortcuts=\"0\">[!]<\/span><\/span>\u00a0\u00b7 Ludowicus ad porcionem regni sui sortiatur\u00a0\/<br \/>\n            Quod si ceteris superstitibus  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span><br \/>\n            Ludowicus fuerit defunctus eam partem Burgundie quam parti eius adiunximus  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> cum prouincia<br \/>\n            et Septimaniam siue Gothiam vsque ad hyspaniam<br \/>\n            pippinus acci<span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span>piat\u00a0\u00b7 karolus vero Aquitaniam atque Gasconiam\u00a0\/<br \/>\n            <a id=\"BK_45_5\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><a id=\"x-menu-d4e1273\" class=\"milestone milestone-chapter\" data-shortcuts=\"0\" data-fold-menu-entry=\"1\" data-level=\"7\" data-cap-dyn-menu-caption=\"BK\u00a045\u00a0c.\u00a05\"><\/a> Quod si<br \/>\n            talis filius horum  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> cuilibet Trium fratrum natus fuerit quem populus eligere velit<br \/>\n            ut patri suo succedat in  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> regni hereditate volumus ut consentiant hoc patrui ipsius<br \/>\n            pueri et regnare  <span class=\"tei-cb\"><\/span><span class=\"folio\" data-shortcuts=\"0\">[fol.\u00a0112v]<\/span> permittant filium fratris sui in porcione regni quam<br \/>\n            pater eius frater eorum habuit<br \/>\n         <span> \u00a0<\/span><\/div>\n<div class=\"footnotes-wrapper\">\n<div id=\"d2e722-content\" class=\"annotation-content\"><a class=\"annotation-backref ssdone\" href=\"#d2e722-ref\" data-shortcuts=\"0\"><span class=\"print-only footnote-number-backref\">1<\/span><span class=\"screen-only footnote-siglum\">*<\/span><\/a><\/p>\n<div class=\"annotation-text\"><span class=\"tei-mentioned\">h<\/span><span class=\"generated\" data-shortcuts=\"0\"> korr. (?)<\/span><\/div>\n<\/div>\n<div id=\"d2e761-content\" class=\"annotation-content\"><a class=\"annotation-backref ssdone\" href=\"#d2e761-ref\" data-shortcuts=\"0\"><span class=\"print-only footnote-number-backref\">2<\/span><span class=\"screen-only footnote-siglum\">*<\/span><\/a><\/p>\n<div class=\"annotation-text\"><span class=\"generated\" data-shortcuts=\"0\">folgt getilgtes <\/span><span class=\"tei-mentioned\">que est<\/span><\/div>\n<\/div>\n<div id=\"d2e778-content\" class=\"annotation-content\"><a class=\"annotation-backref ssdone\" href=\"#d2e778-ref\" data-shortcuts=\"0\"><span class=\"print-only footnote-number-backref\">3<\/span><span class=\"screen-only footnote-siglum\">*<\/span><\/a><\/p>\n<div class=\"annotation-text\"><span class=\"generated\" data-shortcuts=\"0\"> gek. <\/span><span class=\"tei-mentioned\">Avellens<\/span><\/div>\n<\/div>\n<div id=\"d2e795-content\" class=\"annotation-content\"><a class=\"annotation-backref ssdone\" href=\"#d2e795-ref\" data-shortcuts=\"0\"><span class=\"print-only footnote-number-backref\">4<\/span><span class=\"screen-only footnote-siglum\">*<\/span><\/a><\/p>\n<div class=\"annotation-text\"><span class=\"generated\" data-shortcuts=\"0\"> gek. <\/span><span class=\"tei-mentioned\">Lugdunen<\/span><\/div>\n<\/div>\n<div id=\"d2e867-content\" class=\"annotation-content\"><a class=\"annotation-backref ssdone\" href=\"#d2e867-ref\" data-shortcuts=\"0\"><span class=\"print-only footnote-number-backref\">5<\/span><span class=\"screen-only footnote-siglum\">*<\/span><\/a><\/p>\n<div class=\"annotation-text\"><span class=\"generated\" data-shortcuts=\"0\"> gek. <\/span><span class=\"tei-mentioned\">vill<\/span><\/div>\n<\/div>\n<div id=\"d2e1031-content\" class=\"annotation-content\"><a class=\"annotation-backref ssdone\" href=\"#d2e1031-ref\" data-shortcuts=\"0\"><span class=\"print-only footnote-number-backref\">6<\/span><span class=\"screen-only footnote-siglum\">*<\/span><\/a><\/p>\n<div class=\"annotation-text\"><span class=\"generated\" data-shortcuts=\"0\"> von anderer Hand korr. aus <\/span><span class=\"tei-mentioned\">nate<\/span><\/div>\n<\/div>\n<div id=\"d2e1055-content\" class=\"annotation-content\"><a class=\"annotation-backref ssdone\" href=\"#d2e1055-ref\" data-shortcuts=\"0\"><span class=\"print-only footnote-number-backref\">7<\/span><span class=\"screen-only footnote-siglum\">*<\/span><\/a><\/p>\n<div class=\"annotation-text\"><span class=\"generated\" data-shortcuts=\"0\"> korr. aus <\/span><span class=\"tei-mentioned\">habebat<\/span><\/div>\n<\/div>\n<div id=\"d2e1103-content\" class=\"annotation-content\"><a class=\"annotation-backref ssdone\" href=\"#d2e1103-ref\" data-shortcuts=\"0\"><span class=\"print-only footnote-number-backref\">8<\/span><span class=\"screen-only footnote-siglum\">*<\/span><\/a><\/p>\n<div class=\"annotation-text\"><span class=\"generated\" data-shortcuts=\"0\"> gek. <\/span><span class=\"tei-mentioned\">vertell<\/span><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"page-break\"><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_6_inscriptio\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-meta-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-112v-1\"><span class=\"tei-seg tei-seg-num\">Primus<\/span><span> \u00a0<\/span><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_6\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><a id=\"x-menu-d4e1291\" class=\"milestone milestone-chapter\" data-shortcuts=\"0\" data-fold-menu-entry=\"1\" data-level=\"7\" data-cap-dyn-menu-caption=\"BK\u00a045\u00a0c.\u00a06\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\">\n<div class=\"corresp\">[BK\u00a045\u00a0c.\u00a06]<\/div>\n<\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-112v-2\"> Post  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> hanc<br \/>\n            nostre auctoritatis disposicionem placuit inter predictos<br \/>\n            filios nostros statuere atque precipere<br \/>\n             <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> pacem inter eos et concordiam quam perpetuo permanere disideramus ut nullus eorum<br \/>\n             <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> fratris sui terminos uel regni limites inuadere presumat neque<br \/>\n               fr<span class=\"tei-unclear\">[a]<\/span>udulenter ingredi  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> ad conturbandum regnum eius uel marcas<br \/>\n            minuendas cum hoc adiuuet vnusquisque illorum  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> fratrem suum et auxilium ferat ei<br \/>\n            contra inimicos suos iuxta racionem et possibilitatem siue  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> infra<br \/>\n            patriam siue contra exteras naciones <span> \u00a0<\/span><\/div>\n<div class=\"footnotes-wrapper\"><\/div>\n<div class=\"page-break\"><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_7_inscriptio\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-meta-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-112v-3\">\n            <span class=\"tei-seg tei-seg-num\">Secundus<\/span><span> \u00a0<\/span><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_7\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><a id=\"x-menu-d4e1328\" class=\"milestone milestone-chapter\" data-shortcuts=\"0\" data-fold-menu-entry=\"1\" data-level=\"7\" data-cap-dyn-menu-caption=\"BK\u00a045\u00a0c.\u00a07\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\">\n<div class=\"corresp\">[BK\u00a045\u00a0c.\u00a07]<\/div>\n<\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-112v-4\"> Neque aliquis illorum<br \/>\n            hominem fratris sui  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> pro quibuslibet causis siue culpis ad se confugientem<br \/>\n            suscipiat ad intercessionem pro eo  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> faciendam\u00a0\/ quia volumus ut quilibet homo<br \/>\n            peccans et intercessione indigens intra  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> Regnum domini sui uel ad loca sancta uel<br \/>\n            ad honoratos homines confugiat et inde iustam  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> intercessionem mereatur <span> \u00a0<\/span><\/div>\n<div class=\"footnotes-wrapper\"><\/div>\n<div class=\"page-break\"><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_8_inscriptio\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-meta-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-112v-5\">\n            <span class=\"tei-seg tei-seg-num\">Tercius<\/span>\u00a0\u00b7 <span> \u00a0<\/span><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_8\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><a id=\"x-menu-d4e1348\" class=\"milestone milestone-chapter\" data-shortcuts=\"0\" data-fold-menu-entry=\"1\" data-level=\"7\" data-cap-dyn-menu-caption=\"BK\u00a045\u00a0c.\u00a08\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\">\n<div class=\"corresp\">[BK\u00a045\u00a0c.\u00a08]<\/div>\n<\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-112v-6\"> Similiter<br \/>\n               precipimus ut quemlibet liberum hominem qui dominum suum  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> contra<br \/>\n            voluntatem eius dimiserit et de vno regno in aliud regnum profectus fuerit neque  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span><br \/>\n            ipse Rex suscipiat neque<span class=\"tei-del\" data-note-id=\"d2e1303\"><\/span><a class=\"annotation-ref ssdone tei-del relocated\" id=\"d2e1303-ref\" href=\"#d2e1303-content\" data-shortcuts=\"0\"><span class=\"print-only footnote-number-ref\">9<\/span><span class=\"screen-only footnote-siglum\">*<\/span><\/a> hominibus suis consentiat ut talem hominem<br \/>\n            recipiant  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> uel iniuste retinere presumant<br \/>\n         <span> \u00a0<\/span><\/div>\n<div class=\"footnotes-wrapper\">\n<div id=\"d2e1303-content\" class=\"annotation-content\"><a class=\"annotation-backref ssdone\" href=\"#d2e1303-ref\" data-shortcuts=\"0\"><span class=\"print-only footnote-number-backref\">9<\/span><span class=\"screen-only footnote-siglum\">*<\/span><\/a><\/p>\n<div class=\"annotation-text\"><span class=\"generated\" data-shortcuts=\"0\">folgt getilgtes <\/span><span class=\"tei-mentioned\">ab<\/span><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"page-break\"><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_9_inscriptio\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-meta-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-112v-7\">\n            <span class=\"tei-seg tei-seg-num\">Quartus<\/span><span> \u00a0<\/span><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_9\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><a id=\"x-menu-d4e1376\" class=\"milestone milestone-chapter\" data-shortcuts=\"0\" data-fold-menu-entry=\"1\" data-level=\"7\" data-cap-dyn-menu-caption=\"BK\u00a045\u00a0c.\u00a09\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\">\n<div class=\"corresp\">[BK\u00a045\u00a0c.\u00a09]<\/div>\n<\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-112v-8\">Quapropter<br \/>\n               precipiendum nobis videtur ut post nostrum ab hac  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> mortalitate<br \/>\n            discessum homines vniuscuiusque eorum accipiant beneficia in regno domini  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> sui et<br \/>\n            non in alterius\u00a0\/ ne forte per hoc si aliter fuerit scandalum aliquod possit accidere\u00a0\/<br \/>\n             <span class=\"tei-lb\"><\/span><br \/>\n         <span> \u00a0<\/span><\/div>\n<div class=\"footnotes-wrapper\"><\/div>\n<div class=\"page-break\"><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_10_inscriptio\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-meta-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-112v-9\">\n            <span class=\"tei-seg tei-seg-num\">Quintus<\/span><span> \u00a0<\/span><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_10\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><a id=\"x-menu-d4e1395\" class=\"milestone milestone-chapter\" data-shortcuts=\"0\" data-fold-menu-entry=\"1\" data-level=\"7\" data-cap-dyn-menu-caption=\"BK\u00a045\u00a0c.\u00a010\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\">\n<div class=\"corresp\">[BK\u00a045\u00a0c.\u00a010]<\/div>\n<\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-112v-10\"> Et vnusquisque<br \/>\n            liber homo post mortem domini sui licentiam habeat se commendandi inter<br \/>\n             <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> hec Tria regna ad quodcumque voluerit similiter et ille qui nondum alicui<br \/>\n               commendatus<br \/>\n             <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> est <span> \u00a0<\/span><\/div>\n<div class=\"footnotes-wrapper\"><\/div>\n<div class=\"page-break\"><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_11_inscriptio\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-meta-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-112v-11\">\n            <span class=\"tei-seg tei-seg-num\">Sextus<\/span>\u00a0\u00b7 <span> \u00a0<\/span><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_11\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><a id=\"x-menu-d4e1414\" class=\"milestone milestone-chapter\" data-shortcuts=\"0\" data-fold-menu-entry=\"1\" data-level=\"7\" data-cap-dyn-menu-caption=\"BK\u00a045\u00a0c.\u00a011\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\">\n<div class=\"corresp\">[BK\u00a045\u00a0c.\u00a011]<\/div>\n<\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-112v-12\"> De tradicionibus<br \/>\n            autem atque vendicionibus quas inter partes fieri solent precipimus<br \/>\n             <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> ut nullus ex hiis Tribus fratribus suscipiat de regno alterius a quolibet homine<br \/>\n            tradicionem  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> uel vendicionem rerum immobilium hoc est terrarum<br \/>\n            vinearum atque siluarum seruorumque  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> qui iam casati sunt siue ceterarum rerum que<br \/>\n            hereditatis nomine censentur excepto  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> auro argento et gemmis armis ac vestibus<br \/>\n            necnon mancipiis non casatis et hiis speciebus  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> que proprie ad negotiaciones<br \/>\n            pertinere noscuntur ceteris vero hominibus hoc minime inter<span class=\"tei-unclear\">[d]<\/span>icendum<br \/>\n             <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> iudicauimus <span> \u00a0<\/span><\/div>\n<div class=\"footnotes-wrapper\"><\/div>\n<div class=\"page-break\"><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_12_inscriptio\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-meta-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-112v-13\">\n            <span class=\"tei-seg tei-seg-num\">Septimus<\/span><span> \u00a0<\/span><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_12\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><a id=\"x-menu-d4e1445\" class=\"milestone milestone-chapter\" data-shortcuts=\"0\" data-fold-menu-entry=\"1\" data-level=\"7\" data-cap-dyn-menu-caption=\"BK\u00a045\u00a0c.\u00a012\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\">\n<div class=\"corresp\">[BK\u00a045\u00a0c.\u00a012]<\/div>\n<\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-112v-14\"> Si que autem femine<br \/>\n            sicut fieri solet inter partes et regna legitime  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> fuerint ad coniugium postulate<br \/>\n            non denegentur iuste poscentibus hoc liceat vicissim  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> dare et accipere et<br \/>\n            affinitatibus populos inter se sociari\u00a0\/ ipse vero femine potestatem habeant  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> rerum<br \/>\n            suarum in regno vnde exierint quamquam in alio propter sotietatem mariti habitare<br \/>\n            debeant  <span class=\"tei-lb\"><\/span><br \/>\n         <span> \u00a0<\/span><\/div>\n<div class=\"footnotes-wrapper\"><\/div>\n<div class=\"page-break\"><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_13_inscriptio\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-meta-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-112v-15\">\n            <span class=\"tei-seg tei-seg-num\">Octauus<\/span><span> \u00a0<\/span><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_13\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><a id=\"x-menu-d4e1463\" class=\"milestone milestone-chapter\" data-shortcuts=\"0\" data-fold-menu-entry=\"1\" data-level=\"7\" data-cap-dyn-menu-caption=\"BK\u00a045\u00a0c.\u00a013\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\">\n<div class=\"corresp\">[BK\u00a045\u00a0c.\u00a013]<\/div>\n<\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-112v-16\"> De obsidibus autem<br \/>\n            qui propter credentias dati sunt et a nobis per diuersa loca ad custodiendum  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span><br \/>\n            destinati volumus ut ille Rex in cuius regno sunt absque voluntate fratris sui  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> de<br \/>\n            cuius regno sublati sunt in patriam eos redire non permittant hec pocius in  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span><br \/>\n            futurum in suscipiendum obsidibus alter alteri mutuum ferat auxilium si frater fratrem<br \/>\n             <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> hoc facere racionabiliter postulauerit idem iubemus et de hiis qui<br \/>\n            pro suis facinoribus  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> in exilium missi uel mittendi sunt <span> \u00a0<\/span><\/div>\n<div class=\"footnotes-wrapper\"><\/div>\n<div class=\"page-break\"><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_14_inscriptio\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-meta-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-112v-17\">\n            <span class=\"tei-seg tei-seg-num\">Nonus<\/span><br \/>\n         <span> \u00a0<\/span><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_14\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><a id=\"x-menu-d4e1488\" class=\"milestone milestone-chapter\" data-shortcuts=\"0\" data-fold-menu-entry=\"1\" data-level=\"7\" data-cap-dyn-menu-caption=\"BK\u00a045\u00a0c.\u00a014\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\">\n<div class=\"corresp\">[BK\u00a045\u00a0c.\u00a014]<\/div>\n<\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-112v-18\"> Si causa uel<br \/>\n            intencio controuersie talis inter partes  <span class=\"tei-cb\"><\/span><span class=\"folio\" data-shortcuts=\"0\">[fol.\u00a0113r]<\/span> inter terminos aut confina<br \/>\n            regnorum orta fuerit quam hominum testimonio declarari uel diffiniri  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> possit Tunc<br \/>\n            volumus ut ad declaracionem rei dubie iudicio crucis voluntas dei et  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> rerum veritas<br \/>\n            inquiratur\u00a0\/ nec vmquam pro tali causa cuiuslibet generis pugna uel campus  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> ad<br \/>\n            examinacionem iudicetur\u00a0\/ Si vero quilibet homo de vno regno hominem de altero  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span><br \/>\n            regno de infidelitate contra fratrem domini sui apud dominum suum accusauerit mittat eum<br \/>\n             <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> dominus ad fratrem suum ut ibi comprobet quid de homine illius<br \/>\n            dixit <span> \u00a0<\/span><\/div>\n<div class=\"footnotes-wrapper\"><\/div>\n<div class=\"page-break\"><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_15_inscriptio\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-meta-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-113r-1\">\n            <span class=\"tei-seg tei-seg-num\">Decimus<\/span><span> \u00a0<\/span><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_15\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><a id=\"x-menu-d4e1513\" class=\"milestone milestone-chapter\" data-shortcuts=\"0\" data-fold-menu-entry=\"1\" data-level=\"7\" data-cap-dyn-menu-caption=\"BK\u00a045\u00a0c.\u00a015\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\">\n<div class=\"corresp\">[BK\u00a045\u00a0c.\u00a015]<\/div>\n<\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-113r-2\"> Super omnia autem<br \/>\n             <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> iubemus et precipimus ut ipsi Tres fratres curam et defensionem<br \/>\n            ecclesie sancti petri susci<span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span>piant simul sicut<br \/>\n            quondam ab auo nostro karolo et beate memorie pippino genitori  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> nostro rege et a nobis suscepta est ut eam cum dei<br \/>\n            adiutorio defendere nitantur  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> ab hostibus et iusticiam suam quantum ad ipsos<br \/>\n            pertinet et racio postulauerit habere  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> faciant\u00a0\u00b7 Similiter et de ceteris ecclesiis<br \/>\n            que sub illorum fuerint potestate precipimus ut iusticiam<br \/>\n             <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> suam et honorem teneant et pastores atque Rectores venerabilium locorum habeant<br \/>\n            potestatem  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> rerum que ad ipsa loca pertinent in quocumque loco de<br \/>\n            hiis Tribus regnis illarum ecclesiarum  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> possessiones fuerint <span> \u00a0<\/span><\/div>\n<div class=\"footnotes-wrapper\"><\/div>\n<div class=\"page-break\"><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_16_inscriptio\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-meta-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-113r-3\">\n            <span class=\"tei-seg tei-seg-num\">Vndecimus<\/span>\u00a0\u00b7 <span> \u00a0<\/span><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_16\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><a id=\"x-menu-d4e1560\" class=\"milestone milestone-chapter\" data-shortcuts=\"0\" data-fold-menu-entry=\"1\" data-level=\"7\" data-cap-dyn-menu-caption=\"BK\u00a045\u00a0c.\u00a016\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\">\n<div class=\"corresp\">[BK\u00a045\u00a0c.\u00a016]<\/div>\n<\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-113r-4\"> Quod si de hiis<br \/>\n            statutis atque conuenienciis aliquod casu quolibet  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> uel ignorantia quod non optamus<br \/>\n            fuerit irruptum precipimus ut quam citissime secundum  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> iusticiam<br \/>\n            emendare studeant ne forte propter dilacionem maius dampnum possit  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> accrescere <span> \u00a0<\/span><\/div>\n<div class=\"footnotes-wrapper\"><\/div>\n<div class=\"page-break\"><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_17_inscriptio\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-meta-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-113r-5\">\n            <span class=\"tei-seg tei-seg-num\">Duodecimus<\/span>\u00a0\u00b7 <span> \u00a0<\/span><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_17\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><a id=\"x-menu-d4e1579\" class=\"milestone milestone-chapter\" data-shortcuts=\"0\" data-fold-menu-entry=\"1\" data-level=\"7\" data-cap-dyn-menu-caption=\"BK\u00a045\u00a0c.\u00a017\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\">\n<div class=\"corresp\">[BK\u00a045\u00a0c.\u00a017]<\/div>\n<\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-113r-6\"> De filiabus autem<br \/>\n            nostris sororibus predictorum filiorum nostrorum iubemus ut post  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span><br \/>\n            nostrum ab hoc corpore discessum licentiam <span class=\"tei-choice\">vnaquamque<\/span><span class=\"tei-choice\" data-note-id=\"d2e1507\"><\/span><a class=\"annotation-ref ssdone tei-choice relocated\" id=\"d2e1507-ref\" href=\"#d2e1507-content\" data-shortcuts=\"0\"><span class=\"print-only footnote-number-ref\">10<\/span><span class=\"screen-only footnote-siglum\">*<\/span><\/a> eligendi sub cuius fratris tutelam  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> et defensionem se conferre velit et<br \/>\n               qualiscumque ex illis monasticam elegerit vitam  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> liceat illi<br \/>\n            honorifice viuere sub defensione fratris sui in cuius regno degere voluerit  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> Que<br \/>\n            autem iuste et racionabiliter a condigno viro ad coniugium fuerit quesita<br \/>\n            et ei ipsa  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> coniugalis vita placuerit ne ei denegetur a fratribus suis si et viri<br \/>\n            postulantis et femine  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> consentientis honesta et racionabilis fuerit<br \/>\n            voluntas <span> \u00a0<\/span><\/div>\n<div class=\"footnotes-wrapper\">\n<div id=\"d2e1507-content\" class=\"annotation-content\"><a class=\"annotation-backref ssdone\" href=\"#d2e1507-ref\" data-shortcuts=\"0\"><span class=\"print-only footnote-number-backref\">10<\/span><span class=\"screen-only footnote-siglum\">*<\/span><\/a><\/p>\n<div class=\"annotation-text\"><span class=\"generated\" data-shortcuts=\"0\"> gek. <\/span><span class=\"tei-mentioned\">vnaqq<\/span><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"page-break\"><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_18_inscriptio\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-meta-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-113r-7\">\n            <span class=\"tei-seg tei-seg-num\">Tredecimus<\/span><span> \u00a0<\/span><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_18\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><a id=\"x-menu-d4e1621\" class=\"milestone milestone-chapter\" data-shortcuts=\"0\" data-fold-menu-entry=\"1\" data-level=\"7\" data-cap-dyn-menu-caption=\"BK\u00a045\u00a0c.\u00a018\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\">\n<div class=\"corresp\">[BK\u00a045\u00a0c.\u00a018]<\/div>\n<\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-113r-8\"> De nepotibus vero<br \/>\n            nostris filiis  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> scilicet predictorum filiorum nostrorum qui eis nati<br \/>\n            uel adhuc nascituri sunt placuit nobis precipere<br \/>\n             <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> ut nullus eorum per quaslibet occasiones quemlibet ex illis apud se accusatum<br \/>\n             <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> sine iusta discussione aut examinatione aut occidere aut mancare membris aut  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span><br \/>\n            excecare aut inuitum tendere fatiat\u00a0\/ hoc volumus ut honorati sunt apud patres  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> uel<br \/>\n            patruos suos et obedientes sint illis cum omni subiectione qua decet in tali  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span><br \/>\n            consanguinitate <span> \u00a0<\/span><\/div>\n<div class=\"footnotes-wrapper\"><\/div>\n<div class=\"page-break\"><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_19_inscriptio\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-meta-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-113r-9\">\n            <span class=\"tei-seg tei-seg-num\">Quartusdecimus<\/span><span> \u00a0<\/span><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_19\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><a id=\"x-menu-d4e1648\" class=\"milestone milestone-chapter\" data-shortcuts=\"0\" data-fold-menu-entry=\"1\" data-level=\"7\" data-cap-dyn-menu-caption=\"BK\u00a045\u00a0c.\u00a019\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\">\n<div class=\"corresp\">[BK\u00a045\u00a0c.\u00a019]<\/div>\n<\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-113r-10\"> Hoc postremo<br \/>\n            statuendum nobis videtur\u00a0\/ ut quidquid de rebus et constitucionibus<br \/>\n             <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> qu<span class=\"tei-mod\" data-note-id=\"d2e1566\">o<\/span><a class=\"annotation-ref ssdone tei-mod relocated\" id=\"d2e1566-ref\" href=\"#d2e1566-content\" data-shortcuts=\"0\"><span class=\"print-only footnote-number-ref\">11<\/span><span class=\"screen-only footnote-siglum\">*<\/span><\/a> ad profectum et vtilitatem eorum pertinent hiis nostris decretis<br \/>\n            atque preceptis addere  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> voluerimus sic a predictis<br \/>\n            dilectis filiis nostris obseruetur atque custodiatur sicut ea que  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> in hiis iam<br \/>\n            statuta et descripta sunt custodire <span> \u00a0<\/span><\/div>\n<div class=\"footnotes-wrapper\">\n<div id=\"d2e1566-content\" class=\"annotation-content\"><a class=\"annotation-backref ssdone\" href=\"#d2e1566-ref\" data-shortcuts=\"0\"><span class=\"print-only footnote-number-backref\">11<\/span><span class=\"screen-only footnote-siglum\">*<\/span><\/a><\/p>\n<div class=\"annotation-text\"><span class=\"tei-mentioned\">o<\/span><span class=\"generated\" data-shortcuts=\"0\"> korr. (?)<\/span><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"page-break\"><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_20_inscriptio\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-meta-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-113r-11\">\n            <span class=\"tei-seg tei-seg-num\">Quintusdecimus<\/span><span> \u00a0<\/span><\/div>\n<p>         <a id=\"BK_45_20\" class=\"milestone milestone-chapter\"><\/a><a id=\"x-menu-d4e1680\" class=\"milestone milestone-chapter\" data-shortcuts=\"0\" data-fold-menu-entry=\"1\" data-level=\"7\" data-cap-dyn-menu-caption=\"BK\u00a045\u00a0c.\u00a020\"><\/a><\/p>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\" data-shortcuts=\"0\"><\/div>\n<div class=\"corresp-wrapper\" data-shortcuts=\"0\">\n<div class=\"corresp\">[BK\u00a045\u00a0c.\u00a020]<\/div>\n<\/div>\n<div lang=\"la\" class=\"ab ab-text\" id=\"darmstadt-hlhb-231-113r-12\"> Hec autem omnia<br \/>\n            disponimus atque ea ordine firmare decreuimus ut quamdiu diuine maiestati placuerit hanc<br \/>\n             <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> corporalem nos agere vitam potestas nostra sit semper a deo conseruatum Regnum<br \/>\n            atque Imperium  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> istud sicut hactenus fuit in regimine atque ordinatione et omni<br \/>\n            dominatu regali atque Imperiali et ut  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span> obedientes habeamus filios nostros<br \/>\n               predictos atque deo amabilem populum nostrum cum omni  <span class=\"tei-lb tei-lb-show\"><\/span><br \/>\n            subiectione quam patri a filiis et Imperatori ac Regi a suis populis exhibetur\u00a0\u00b7  <span class=\"tei-cb\"><\/span><span class=\"folio\" data-shortcuts=\"0\">[fol.\u00a0113v]<\/span><br \/>\n         <span> \u00a0<\/span><\/div>\n<div class=\"footnotes-wrapper\"><\/div>\n<div class=\"page-break\"><\/div>\n<div class=\"page-break\"><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<p><br \/>\n<\/p>\n<div class=\"xsl-output\">\n<div class=\"tei-TEI mss-footer-xsl transkription-footer\">\n<h4 id=\"info\">Notes<\/h4>\n<div id=\"legend\">\n<h5>Key<\/h5>\n<table>\n<col class=\"legend-col-1\">\n<col class=\"legend-col-2\">\n<tr>\n<th>Symbols used<\/th>\n<th>Meaning<\/th>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>\u00b7\u2003\u02d9\u2003:\u2003.&#8217;\u2003\/<br \/>\n               \u00b7,\u00b7\u2003:\/\u2003,\u2003;\u2003\u2234<\/td>\n<td>Punctuation (as used in<br \/>\n               the mss.)<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td><sup>*<\/sup><\/td>\n<td>Footnote (text<br \/>\n               of note appears on mouseover)<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Bold type (words, phrases)<\/td>\n<td>Rubrics, headings;<br \/>\n               differently rendered by using another font or other visual features<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Bold type (single letters)<\/td>\n<td>Initials<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Red<\/td>\n<td>Use of coloured ink<br \/>\n               (of any kind)<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>[xyz]<\/td>\n<td>Uncertain reading,<br \/>\n               text hard to decipher<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>[\u2026]<\/td>\n<td>Illegible text. The number of dots<br \/>\n               indicates the (estimated) number of characters missing<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>\u2020\u2020\u2020<\/td>\n<td>Deleted<br \/>\n               text. The number of crosses indicates the (estimated) number of characters<br \/>\n               missing<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>[\u2020]<\/td>\n<td>Place holder for deleted, non-reconstructable<br \/>\n               passages (<span class=\"italic\">without<\/span> indication of estimated number<br \/>\n               of characters missing)<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>&#8211; &#8211; &#8211;<\/td>\n<td>Space left blank intentionally within a line in the ms.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>[!]<\/td>\n<td>sic<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>|<\/td>\n<td>Line break<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>[BK 139 c. 1]<\/td>\n<td>Reference to the<br \/>\n               Boretius\/Krause edition<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>[fol. 123r], [p. 123]<\/td>\n<td>Page break<br \/>\n               (fol. or p.) or column break in the ms.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\">\n<div class=\"glossa\"><\/div>\n<\/p><\/div>\n<\/td>\n<td>Glossation<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>\n<div class=\"glossa-nota-wrapper\">\n<div class=\"nota\"><\/div>\n<\/p><\/div>\n<\/td>\n<td>Annotation signs (e.g. nota signs)<\/td>\n<\/tr>\n<\/table>\n<div class=\"hr\"><\/div>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"citation\">\n<h5>How to cite<\/h5>\n<div><span class=\"title\">Darmstadt, Universit\u00e4ts- und Landesbibliothek, 231<\/span>,<\/p>\n<p>         <br \/>\n         in: Capitularia. Edition of the Frankish Capitularies,<br \/>\n         ed. by Karl Ubl and collaborators, Cologne 2014 ff.<br \/>\n         URL: https:\/\/capitularia.uni-koeln.de\/en\/mss\/darmstadt-hlhb-231\/ (accessed on April 30, 2026)<br \/>\n         \n         <\/p><\/div>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"hr\"><\/div>\n<div id=\"downloads\">\n<h5>Downloads<\/h5>\n<ul class=\"downloads\">\n<li class=\"download-icon\"><a class=\"screen-only ssdone\" href=\"\/cap\/publ\/mss\/darmstadt-hlhb-231.xml\" title='&#091;:de&#093;Rechtsklick zum \"Speichern unter\"&#091;:en&#093;right button click to save file&#091;:&#093;'>File in XML<\/a>\n<div class=\"print-only\">File in XML \/cap\/publ\/mss\/darmstadt-hlhb-231.xml<\/div>\n<\/li>\n<\/ul><\/div>\n<div class=\"hr\"><\/div>\n<div class=\"tei-revisionDesc\">\n<h5>Revision history<\/h5>\n<table>\n<thead>\n<tr>\n<th class=\"col-1\">Date<\/th>\n<th>Change<\/th>\n<\/tr>\n<\/thead>\n<tbody>\n<tr>\n<td class=\"col1\">2023-08-03<\/td>\n<td>Datei ver\u00f6ffentlicht (BK 45)<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<p><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"","protected":false},"author":8,"featured_media":0,"parent":58,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[],"tags":[8],"class_list":["post-31259","page","type-page","status-publish","hentry","tag-xml"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/capitularia.uni-koeln.de\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/31259","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/capitularia.uni-koeln.de\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/capitularia.uni-koeln.de\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/capitularia.uni-koeln.de\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/capitularia.uni-koeln.de\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=31259"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/capitularia.uni-koeln.de\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/31259\/revisions"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/capitularia.uni-koeln.de\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/58"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/capitularia.uni-koeln.de\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=31259"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/capitularia.uni-koeln.de\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=31259"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/capitularia.uni-koeln.de\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=31259"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}